Question 1

Είναι κλινική διάγνωση;

Accepted Answer

Όχι. Το PHQ-9 είναι επικυρωμένο εργαλείο διαλογής, όχι διαγνωστικό τεστ. Βαθμολογία 10 και πάνω είναι το συνιστώμενο όριο για περαιτέρω αξιολόγηση από κλινικό — η διάγνωση μείζονος κατάθλιψης απαιτεί δομημένη συνέντευξη με κλινικό, εκτίμηση διάρκειας συμπτωμάτων και αποκλεισμό άλλων αιτίων (υποθυρεοειδισμός, έλλειψη βιταμίνης D κ.ά.).

Question 2

Τι σημαίνουν οι βαθμολογίες;

Accepted Answer

0–4 ελάχιστη κατάθλιψη, 5–9 ήπια, 10–14 μέτρια, 15–19 μετρίως σοβαρή, 20–27 σοβαρή. Το όριο των 10 χρησιμοποιείται για περαιτέρω αξιολόγηση. Υψηλότερες βαθμολογίες συσχετίζονται με μεγαλύτερη λειτουργική επιβάρυνση και υψηλότερη πιθανότητα κάλυψης κριτηρίων καταθλιπτικού επεισοδίου.

Question 3

Τι σημαίνει βαθμολογία PHQ-9 10;

Accepted Answer

Η βαθμολογία 10 είναι το κάτω όριο της μέτριας ζώνης (10–14). Η μετα-ανάλυση Levis 2019 στο BMJ (29 μελέτες, n ≈ 6730) επιβεβαιώνει το 10 ως το πιο ισορροπημένο όριο: περίπου 88 % ευαισθησία και 85 % ειδικότητα για επεισόδιο κατάθλιψης. Η Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία προτείνει σε αυτό το επίπεδο να ξεκινήσει συζήτηση με γιατρό. Δεν είναι διάγνωση — είναι το επίπεδο όπου η συζήτηση γίνεται χρήσιμη.

Question 4

Τι σημαίνει βαθμολογία PHQ-9 15;

Accepted Answer

Η βαθμολογία 15 πέφτει στη μετρίως σοβαρή ζώνη (15–19). Σε αυτό το επίπεδο η Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία και η NICE NG222 συστήνουν ενεργή θεραπεία: ψυχοθεραπεία (γνωστική-συμπεριφορική ή διαπροσωπική) και αν χρειαστεί φαρμακοθεραπεία SSRI/SNRI, συχνά σε συνδυασμό. Η μελέτη Kroenke 2001 (PMID 11556941) έδειξε ότι όσοι έχουν ≥ 15 πληρούν τα κριτήρια DSM για επεισόδιο κατάθλιψης σε περίπου 80 % των περιπτώσεων μετά από κλινική συνέντευξη. Η αναμονή σε 15+ σπάνια αποδίδει στατιστικά.

Question 5

Από ποια βαθμολογία μιλάμε για κατάθλιψη;

Accepted Answer

Το κλινικό όριο είναι 10. Η μελέτη Manea 2012 (CMAJ, PMID 22122776), μετα-ανάλυση 18 μελετών, επιβεβαιώνει το 10 ως τον καλύτερο συμβιβασμό μεταξύ ευαισθησίας και ειδικότητας για κατάθλιψη. Από 100 άτομα με ≥ 10, περίπου 30 έως 50 πληρούν τα πλήρη κριτήρια DSM-5 μετά από κλινική συνέντευξη. Οι ζώνες: 10–14 μέτρια, 15–19 μετρίως σοβαρή, 20–27 σοβαρή. Η βαθμολογία ανοίγει τη συζήτηση — η διάγνωση γίνεται στη συζήτηση.

Question 6

PHQ-9 = 14, να πάω σε γιατρό;

Accepted Answer

Ναι. Η βαθμολογία 14 είναι το άνω όριο της μέτριας ζώνης, ένα σημείο πριν τη μετρίως σοβαρή. Σε αυτό το επίπεδο συστήνεται επίσκεψη σε γιατρό πρωτοβάθμιας ή σε ψυχίατρο μέσα σε περίπου δύο εβδομάδες. Ο γιατρός μπορεί να επιβεβαιώσει την εικόνα, να αποκλείσει οργανικά αίτια (θυρεοειδής, βιταμίνη D, υπνική άπνοια) και να σας παραπέμψει σε ψυχοθεραπευτή ή ψυχίατρο. Στους 14 πόντους τα συμπτώματα διαρκούν ήδη τουλάχιστον δύο εβδομάδες και σπάνια υποχωρούν μόνα τους.

Question 7

PHQ-9 vs GAD-7 — ποια η διαφορά;

Accepted Answer

Το PHQ-9 μετρά κατάθλιψη (9 ερωτήσεις, 0–27, κριτήρια DSM-5). Το GAD-7 μετρά γενικευμένο άγχος (7 ερωτήσεις, 0–21). Και τα δύο ρωτούν για τις τελευταίες δύο εβδομάδες και είναι επικυρωμένα στην πρωτοβάθμια φροντίδα. Χρησιμοποιούνται συχνά μαζί επειδή άγχος και κατάθλιψη συνυπάρχουν — περίπου οι μισοί από όσους πληρούν τα κριτήρια της μιας διάγνωσης πληρούν και της άλλης μέσα σε 12 μήνες. Αν είστε ψηλά στη μία, κάντε και την άλλη.

Question 8

Είναι το PHQ-9 κατάλληλο για εφήβους ή ηλικιωμένους;

Accepted Answer

Για εφήβους 12–17 ετών υπάρχει το PHQ-A — μια προσαρμογή με μικρές αλλαγές στις ερωτήσεις για ύπνο και όρεξη. Αυτή η σελίδα είναι η έκδοση για ενηλίκους. Στους άνω των 65 ετών το PHQ-9 είναι επικυρωμένο, αλλά οι σωματικές ερωτήσεις (ύπνος, όρεξη, ενέργεια) επικαλύπτονται με τη φυσιολογική γήρανση και τα χρόνια νοσήματα, οπότε οι κλινικοί το συνδυάζουν συχνά με την Κλίμακα Γηριατρικής Κατάθλιψης (GDS-15). Δείτε το αποτέλεσμα ως αφετηρία συζήτησης, όχι ως ετυμηγορία.

Question 9

Πόσο συχνά να επαναλάβω το PHQ-9;

Accepted Answer

Σε ενεργό θεραπεία οι κλινικοί επαναλαμβάνουν το PHQ-9 κάθε 2–4 εβδομάδες για να παρακολουθούν την ανταπόκριση σε ψυχοθεραπεία ή φάρμακα. Εκτός θεραπείας έχει νόημα να το επαναλάβετε αν τα συμπτώματα αλλάξουν ή μετά από σημαντικό γεγονός ζωής. Αποφύγετε την καθημερινή επανάληψη — οι φυσικές διακυμάνσεις της διάθεσης μπορεί να παραπλανήσουν.

Question 10

Τι αν σημείωσα κάτι στην 9η ερώτηση;

Accepted Answer

Η ερώτηση 9 αφορά σκέψεις αυτοτραυματισμού ή ότι θα ήταν καλύτερα να μην υπάρχατε. Οποιαδήποτε απάντηση πέρα από «καθόλου» — ακόμη και «μερικές μέρες» — είναι κλινικό σήμα για σήμερα, όχι για την επόμενη εβδομάδα. Δεν χρειάζεται να βρίσκεστε σε οξεία κρίση για να καλέσετε: Γραμμή SOS 1018 (24/7). Γραμμή Ψυχολογικής Υποστήριξης 10306. ΕΚΑΒ 166. Ευρωπαϊκός αριθμός έκτακτης ανάγκης 112. Διεθνής κατάλογος findahelpline.com.

Question 11

Μπορεί το PHQ-9 να κάνει λάθος; Ψευδώς θετικό;

Accepted Answer

Ναι, μερικές φορές. Στο όριο 10 η ευαισθησία είναι περίπου 88 % και η ειδικότητα 85 % (Levis 2019, BMJ). Από 100 άτομα με ≥ 10, 30 έως 50 πληρούν τα κριτήρια DSM μετά τη συνέντευξη. Η βαθμολογία μπορεί να αυξηθεί από υποθυρεοειδισμό, έλλειψη βιταμίνης D, αναιμία, υπνική άπνοια ή ορισμένα φάρμακα. Χαμηλή βαθμολογία επίσης δεν αποκλείει την κατάθλιψη — αν δυσκολεύεστε στην καθημερινότητα, μιλήστε σε γιατρό ανεξάρτητα από τον αριθμό.

Question 12

Φεύγουν τα δεδομένα μου από τη συσκευή;

Accepted Answer

Όχι. Ο υπολογισμός εκτελείται εξ ολοκλήρου στο πρόγραμμα περιήγησής σας. Δεν στέλνουμε, δεν αποθηκεύουμε και δεν καταγράφουμε τις απαντήσεις σας. Στις ανώνυμες στατιστικές καταγράφεται μόνο η ζώνη σοβαρότητας — χωρίς προσωπικά δεδομένα, χωρίς ωμή βαθμολογία.

Βαθμολογία	Σοβαρότητα	Προτεινόμενο βήμα
0–4	Ελάχιστη κατάθλιψη	Αυτο-παρακολούθηση· επανεκτίμηση εάν επιμένουν τα συμπτώματα
5–9	Ήπια	Προσεκτική αναμονή· επανάληψη του τεστ σε 2–4 εβδομάδες
10–14	Μέτρια	Συζήτηση με γιατρό ή ψυχολόγο
15–19	Μετρίως σοβαρή	Συνιστάται ενεργή θεραπεία
20–27	Σοβαρή	Επείγουσα κλινική αξιολόγηση

PHQ-9 — τεστ κατάθλιψης

Τι μετράει το PHQ-9

Ζώνες σοβαρότητας

Γιατί είναι δημόσιο εργαλείο

Περιορισμοί

Βοήθεια σε κρίση (Ελλάδα)

Απόρρητο

Συχνές ερωτήσεις

Πηγές